13/08/2021
LAN LONG TU (Dendrobium primulinum):
Lan Long Tu theo nghĩa Hán Việt được hiểu là lan râu rồng, có lẽ do hình ảnh của giò lan khi đến mùa hoa nở là cả một chòm hoa rũ xuống đong đưa trong gió với những màu sắc bắt mắt rất đẹp khiến người xem liên tưởng mà đặt tên cho chúng. Lan Long Tu thuộc chi Hoàng Thảo nên còn gọi là Hoàng Thảo Long Tu. Tại Việt Nam cây mọc chủ yếu ở Tây Nguyên, Đà Lạt, Di Linh, Nam Cát Tiên... và cũng có mặt ở một số nước khác như Mianma, Lào, Thái Lan, Vân Nam Trung Quốc...Lan Long Tu khá dễ trồng, dễ chăm sóc và thích nghi khá tốt các điều kiện khí hậu từ đồng bằng tới vùng núi cao với phổ áng sáng rộng từ 40-90%, nhưng tốt nhất là trong khoản 60-70% nắng và 50-80% độ ẩm.
Lan Long Tu sống phụ sinh, trong tự nhiên chúng sống bám vào thân các cây lớn trong rừng ở độ cao từ 500 mét trở lên trên mực nước biển. Long Tu có thân thòng mềm nên thường mọc buông xuống, chiều dài trung bình từ 20 - 50cm. Thân có màu xanh lục và thường chuyển sang màu nâu tím hoặc nâu xám khi về già. Một trong những điểm đặc biệt để nhận biết lan Long Tu là khi thân cây già thì CÁC MẮT TRÊN THÂN SẼ LÕM VÀO rất rõ, ở thời điểm này khi thân đã già thì cây sẽ rụng lá để tập trung dinh dưỡng chuẩn bị cho mùa hoa.
Lá lan Long Tu hình giáo phình ra gần gốc và nhọn đều về phía ngọn, lá mọng nước. Chiều dài lá khoảng 8-10cm, rộng 2-3cm, Lá thường rụng vào mùa đông để bước vào giai đoạn nghỉ ngơi và biến đổi hóc môn sinh trưởng để chuyển hóa từ phát triển thân lá sang phát triển mầm, hoa.
Hoa Long Tu cũng khá đa dạng về màu sắc, nhưng các màu chủ đạo vẫn là tím, hồng, trắng và vàng. Hoa thường trổ 1 đến 2 chiếc trong cùng một mắt trên các đốt đã rụng lá, to khoảng 5 - 6cm. Hoa có cánh môi hình xoan rộng, mép có răng mảnh, cánh hoa màu trắng viền tím hoặc hồng, họng hoa màu vàng. Hoa thường nở vào dịp tết, khoản tháng 2 đến tháng 4 dương lịch hàng năm, kéo dài khoảng 2 tuần. Hiện nay tại Việt Nam có khá nhiều loại Long Tu, nhưng phổ biến nhất là Long Tu Đá và Long Tu Xuân, trong đó do xuất xứ của lan nên có các loại như Long Tu Lào, Long Tu Di Linh...
LONG TU XUÂN:
Có nơi gọi là Long Tu đơn vì trên mỗi mắt thường chỉ ra một hoa. Long Tu Xuân thường có thân mập và ngắn hơn Long Tu Đá, thân chuyển sang màu xanh nâu khi già. Hoa Long Tu Xuân thường nở vào dịp tết Nguyên Đán. Cánh hoa màu trắng hoặc trắng hồng, môi ở giữa có màu vàng nhạt, mép xẻ răng nhỏ và bề mặt phủ một lớp lông mịn, khi lan ra hoa thì rụng sạch lá và chỉ còn mỗi hoa nở trên các cọng. Hoa có mùi thơm dịu, nhanh ra hoa và dễ trồng.
LONG TU ĐÁ:
Còn gọi là Long Tu kép do loại này thường cho ra nhiều hoa trên mỗi mắt. Thân thường nhỏ và dài hơn Long Tu Xuân, có màu xanh với các sọc trắng do bẹ lá khô tạo thành chạy nối từ mắt nọ đến mắt kia của thân, lá mỏng, rễ nhỏ thường tạo thành búi, cây có dáng như thác. Hoa thường có 2 loại: 1 loại cánh tím, lưỡi trắng tím họng vàng, loại thứ 2 được cho là đột biến có cánh trắng, lưỡi trắng họng vàng. Hoa Long Tu Đá có mùi thơm quyến rũ, cây ưa khí hậu mát, cần độ ẩm vừa phải.
LONG TU LÀO:
Rất giống với Long Tu Xuân và có người cho rằng cả hai đều cùng một loại. Tuy nhiên số khác lại khẳng định chúng là hai loại khác nhau do Long Tu Lào thường nở muộn hơn Long Tu Xuân từ 1 đến 2 tháng sau tết nguyên đán. Trại lan Đoàn Gia xin phép không đặt ra giả thuyết hay bình luận gì về cách phân loại này mà chỉ đưa vào bài viết như một tài liệu tham khảo để các bạn rộng đường tra cứu.
Một trong những khó khăn của người chơi lan hiện nay là việc đặt tên lan hết sức chủ quan, cục bộ và tùy tiện nên đã gây rất nhiều khó khăn cho người chơi lan. Ngoài một số tài liệu chuyên môn của nước ngoài thì ở Việt Nam rất ít tài liệu chuyên ngành có tính hệ thống cao. Trong các bài viết trên trang, trại lan Đoàn Gia đã cố gắng tổng hợp những tài liệu tốt nhất có thể, nhưng cũng chỉ đem đến cho các bạn những thông tin tương đối, vì thế việc sai sót là khó tránh khỏi, mong các bạn thông cảm. Các bạn có nhu cầu mua lan hoặc cần tư vấn xin để lại lời nhắn, chúng tôi sẽ trả lời cho các bạn sớm nhất có thể. Cám ơn các bạn đã quan tâm trại lan Đoàn Gia,