19/09/2017
සාර්ථක උඩවැඩියා වගාවකට අනුගමනය කළ යුතු පිළිවෙත්:
ලංකාවේ මල් වලට ඇත්තේ පුදුමාකාර ඉල්ලුමකි. ඒ අතරට ඕකිඩ් මල් වලටද සුවිශේෂී තැනක් හිමිවේ. ලංකාවේ පහතරට ප්රදේශවල මෙන්ම උඩරට ප්රදේශවලද ඕකිඩ් වගාවන්දක්නට ලැබෙන අතර එහිදී ඕකිඩ් ශාකයේ විවිධ වර්ග හමුවේ. සමහර ඕකිඩ් මල් පිපුණු විට මුළු පලාතම සුවඳවත් කරන අතර තවත් සමහරක් ඕකිඩ් මල් වලින් දුර්ගන්ධයක් ගෙන එයි. ප්රධාන වශයෙන් ලංකාවේ දේශගුණික තත්වය මත ඕකිඩ් මල් වර්ග 05 ක් පමණ වැඩේ.ඒ අතරින් ජනප්රිය ඕකිඩ් මල් වර්ගයක් වන ඩෙන්ඩ්රෝබියම් ඕකිඩ් පිළිබඳවයි මේ. ඩෙන්ඩ්රෝබියම් ගණයට අයත් ඕකිඩ් වර්ග මලෙහි ලක්ෂණ හා වැදගත්කම අනුව කොටස් 03 කට බෙදා දැක්විය හැකිය. ඒවා *ඩෙන්ඩ්රෝබියම් පැලනෝප්සිස්,*ඩෙන්ඩ්රෝබියම් කේන්,හා *ඩෙන්ඩ්රෝබියම් අතරමැදි යනුවෙන් බෙදා දැක්විය හැකිය. ඩෙන්ඩ්රෝබියම් පැලනෝප්සිස්, ඩෙන්ඩ්රෝබියම් කේන්යන වර්ග 02 දෙමුහුන් කිරීමෙන් ශක්තිමත් මෙන්ම කල් තබා ගත හැකි වේ.
ඩෙන්ඩ්රෝබියම් සාමාන්ය වශයෙන් දිවා කල හොඳ ෙතතමනයකින් යුතු උණුසුම් දේශගුණික පරිසරයක සාර්ථකව ව්යාප්ත වේ.මෙම වර්ගය බොහෝ විට සෙල්සියස් අංශක 25-32 අතර උෂ්ණත්වයක් මත වැඩෙන අතර රාත්රී කාලයේදී උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක15 ට වඩා අඩු නොවන ස්ථාන විය යුතුය. ඩෙන්ඩ්රෝබියම් වර්ග සදහා එක එල්ලේ පතිත වන හිරු රශමියෙන් 50% ක් පමණ අවශ්යවේ. එක එල්ලේ පතිතවනදැඩි හිරුරැස් අවශ්ය පමණට පාලනය කර ගැනීම සදහා නයිලෝන් දැල් භාවිතා කළ හැකිය. ඩෙන්ඩ්රෝබියම් ශාකය තුළම ඇති නොයෙකුත් වර්ග සදහා හිරු රැස් ලබා දීමේ ක්රමය වෙනස් වේ. මෙය පැහැදිලි කිරීමට ප්රමාණයක් දක්වතොත් ඩෙන්ඩ්රෝබියම් අතරමැදි වර්ගයකට එක එල්ලේ පතිතවන හිරු රශමියෙන් 50% ක් පමණ යෝග්ය වේ. ඩෙන්ඩ්රෝබියම් කේන් වර්ගය සදහා එක එල්ලේ පතිතවන හිරු රශ්මියෙන් 60% ක් පමණ අවශ්ය වේ. කෙසේ වෙතත් පැලෑටි කුඩා අවධියේදී ලබා දෙන හිරුරැස් පාලනය කිරීම යෝග්ය වේ.
අවශ්ය තෙතමනය :-ආර්ද්රතාවය හෙවත් තෙතමනය 70%-75% දක්වා දිවා කාලයේ දී තිබෙන පළාත්වල ඩෙන්ඩ්රෝබියම් වර්ග වගා කිරීමෙන් හොඳ ප්රතිඵල ලබා ගත හැකිය. මෙම මල් සඳහා දැඩි වර්ෂාව යෝග්ය වේ. තද ශීත කාළගුණික තත්ව සහ අධික වැසි කාළ වලදී මෙම වර්ගයට විවිධ ආසාදන ඇතිවිය හැකිය.ඕනෑම උඩවැඩියා ශාකයකට ජලය සැපයීමේදී ජලයේ අන්තර්ගත ඇන්කලීන් සහ ඇසිටික් ප්රමාණය වගාවේ පැවැත්ම තීරණය කරයි.ලවණ තත්වය අධික ජලය යෙදීමෙන් වගාව විනාශ වී යා හැකිය.මේ නිසා ජලයේ අන්තර් ගත PH අගය මෙහිදී සලකා බැලිය යුතුය.වගාව සදහා යොදන ජලය සාමාන්යයෙන් 05 PH හා 6.5 PH අතර අගයකින් යුක්ත විය යුතුය.
පොහොර යෙදීම :- කුඩා පැළ හෝ බල්යකින් වෙන් කර ගන්නා ශාක සිටුවා දින 18-21 අතර කාළය තුළ කිසිදු පොහොරක් යෙදීම සුදුසු නැත. මෙම පැළ මාධ්යයට අලුත් නිසා කිරි මුල් පැන නැගී මාධ්යයට සවිවන තෙක් පොහොරක් යෙදීම සුදුසු නැත. මෙම පැළ සදහා දිනපතා උදය සවස ජලය යෙදීම පමණක් යෝග්ය වේ. මුල් සති තුන තුළදී සෙවන ස්ථානයක මෙම බඳුන් තැබිය යුතුය. රිමුල් ඇදී එන බව පෙනුන විට ,එතැන් පටන් කඩා පැළ සඳහා පොහොර කුඩා ප්රමාණයක් ජලය සමඟ මිශ්ර කර යෙදීම සුදුසුය .පැළය වැඩී මල් මුලින්ම එන කාළය තුළදී යෙදිය යුතු පොහොර සංයුතිය නයිට්රජන් (N),පොස්පරස් (P), හා පොටෑසියම් (K) සමබර විය යුතුය.මෙය N. P. K. 20: 20: 20: ලෙස දැක්විය හැකිය. වෙළද සැල් වලින් මෙම පොහොර ලබා ගත හැකි වන අතර ඒවායේ නිෂ්පාදිත රට හෝ සමාගම වැදගත් නොවේ.
පොහොර යෙදීමේදී අනුගමනය කළ යුතු ක්රියා මාර්ග සහ ගැලුමකට යෙදිය යුතු පොහොර ප්රමාණය පැකට්ටුවේ සදහන් කර ඇත. පොහොර සුළු ප්රමාණයක් ජලය හා මිශ්ර කර සතියකට කිහිපවරක් යෙදීමෙන් වැඩි ප්රතිඵළ ලබා ගත හැකිය. පොහොර යෙදිය යුත්තේ අඳුර නැති දීප්තිමත් දිනවලදීය. උදේ පාන්දර පොහොර යෙදීම මඟින් ඒවා හිරු එළිය සමඟ ගැටී ක්රියාකාරී වේ.පොහොර ස්ප්රේ කරන්නේ නම් වතුර යෙදීම අහිතකරය. කිසිම විටක අපිශාකවලට අයත් ඕකිඩ් වර්ග වලට කැට පොහොර යෙදීම සුදුසු නැත. ජලයේ මිශ්රිත දිය කර ගත් පොහොර පමණක් යෙදීම සුදුසු වේ. ඉන් පසුව අදාල කාළයේදී පොහොර සංයුතිය N.P.K. ප්රමාණය වෙනස් කිරීමෙන් පැළයේ වර්ධනය ,මල් ලබා ගැනීම ආදිය ක්රමාණුකූල කරගත හැකිය
ඔන්සීඩියම් ගණය (Oncidium)
මේ ගණයේ ඕකිඩ් ව්යාප්ත ව ඇත්තේ මධ්යම හා දකුණු ඇමෙරිකාවේ ය. ශාක බහුපාදීය වර්ධනයක් පෙන්වයි. භෞමික හා අපිශාක යන ආකාර දෙකට ම අයත් වන ශාක විශේෂ පවතියි. නැට්ටුවකු ගේ හැඩය ඇති මල් පිහිටා තිබීම විශේෂත්වයකි. කහපාට, දුඹුරු පාට, රතුපාට, වැනි වර්ගවලින් දැකිය හැකි ය. කැපූ මල් ලෙස කහ පැහැති මල් බොහෝ දුරට යොදා ගනියි.
කැටලියා ගණය (Cattaleya)
කැටලියා බහුපාදී වර්ධන විලාශයක් පෙන්වන අපිශාකයකි. වැඩීම සෙමින් සිදු වේ. හටගන්නා මල් විශාල ය. වර්ණවත් ය මල් කිනිත්තක හට ගන්නා මල් සංඛ්යාව අඩු ය. මල අලංකාර බවින් වැඩි ය. බඳුන්ගත පැළෑටියක් ලෙස ද වටිනාකමකින් යුක්ත ය.
පැලනොප්සිස් ගණය
මේ ගණයට අයත් විශේෂ 50 ක් පමණ හඳුනාගෙන ඇත. ශාකවල පත්ර මාංශලමය වන අතර ඒකපාදී වර්ධනයක් සහිත ය. සලබයකු ගේ හැඩය ඇති විශාල මල් ඇති අපිශාකයකි. එක කිනිත්තක මල් 8-10 ක් පමණ ඇති වේ. මේ ආකාරයේ මල් කිනිති 1-2 ක් පමණ වසරක් තුළ ලබාගත හැකි ය. බඳුන්ගත පැළයක් ලෙසට ඉල්ලුමක් පවතී. මල්වල කල් පැවතීමේ ශක්තිය වැඩි ය.
ඉහත ආකාරයේ උඩවැඩියා වර්ග රාශියක් අප රට තුළ වගා කෙරේ. උඩවැඩියා ක්ෂේත්රයේ ප්රවීණයන් විසින් නෙයෙකුත් දෙමුහුම් වර්ග නිපදවනු ලැබ ඇති අතර විවිධ වර්ණයෙන් යුත් උඩවැඩියා වර්ග වෙළෙඳපොළේ තිබේ. පසුගිය දිනෙක බ්රිතාන්ය මහ රැජින නමින් නම් කළ උඩවැඩියා වර්ගයක් එතුමියට ප්රදානය කිරීමේ අවස්ථාවක් ශ්රී ලාංකිකයකුට උදා වීම විශේෂත්වයක් ලෙස සැලකිය හැකි ය.
සාර්ථක උඩවැඩියා වගාවක් පවත්වා ගැනීමට නම් අවධානය යොමු කළ යුතු කරුණු පිළිබඳව මෙතැන් සිට සාකච්ඡා කෙරේ.
වගාව සඳහා තෝරා ගන්නා ශාක වර්ගය අනුව සුදුසු වන දේශගුණික තත්ත්වය ලබා දීම ඉතා වැදගත් ය. අප රටේ මේ සඳහා හඳුනාගත් ප්රදේශ ලෙස පහතරට තෙත් කලාපය, මධ්ය කඳුකර ප්රදේශ, අතරමැදි කලාපීය ප්රදේශ නම් කළ හැකි ය.
මේ දේශගුණික සාධක අතර උෂ්ණත්වය පිළිබඳව සලකා බැලීමේ දී ශාකයේ වර්ගය අනුව වෙනස් වන උෂ්ණත්ව තත්ත්වයන් පවතී. දහවල මෙන්ම රාත්රී උෂ්ණත්වය ද ශාක වර්ධනය කෙරෙහි බලපාන බව අමතක නො කළ යුතු ය. වර්ධනය කෙරෙහි පමණක් නො ව මල් හට ගැනීමට ද උෂ්ණත්වය බලපානු ලැබේ.
ආර්ද්රතාව ශාකයේ වර්ධනය, මල් හට ගැනීම, හට ගන්නා මල් කිනිති ප්රමාණය, මල්වල වර්ණය ආදී සියලු ම දේ කෙරෙහි බලපාන සාධකයකි. මේ නිසා වාතයේ අඩංගු ජල වාෂ්ප ප්රමාණය ගැන සැලකිලිමත් වීම අවශ්ය ය. පැළ ගෘහ තුළ පවා පායන කාලවල කෘත්රිමව ජල මීදුම් ලෙස විසිරවනුයේ මේ ජල වාෂ්ප ප්රමාණය නිසි ලෙස පවත්වා ගැනීමට ය.
හිරු එළිය ද ශාකවල සාර්ථක ප්රතිඵල ලබා ගැනීමට හේතු වේ. උඩවැඩියා ශාකය උදෑසන හිරුඑළිය ප්රිය කරන ශාකයකි. සෘජුව ම උදෑසන හිරුඑළිය ලැබීමට සැලැස්වීම වැදගත් ය. එමෙන්ම දවසේ වැඩි කාලයක් හිරුඑළිය ලැබීම ශාකයට හිතකර ය. එහෙත් දිවා කාලයේ හිරු එළිය ශාකයට සෘජුව ම ලැබුණ හොත් ශාකය පිළිස්සී යයි. එම නිසා පාලනයකින් යුතු ව ශාකයට හිරු එළිය පතිත විය යුතු ය. මේ සඳහා සෙවණ ලබා දෙන ආකාරය ඉතා වැදගත් වේ. ප්රසස්ථ සෙවණ ප්රමාණය පහත සඳහන් වේ.
ඩෙන්ෙඩ්රාaබියම් 40%
වැන්ඩා 40%
ඔන්aසීඩියම් 40%
කැටලියා 50%
පැලනොප්සිස් 30%
අවශ්ය කරන සෙවණ, උෂ්ණත්වය, ආර්ද්රතාව නිසි ලෙස සැපයීම සඳහා සෙවණ ශාකයක් තුළ උඩවැඩියා වගාව සාර්ථකව කළ හැකි ය.
සෙවණ ගෘහ නියමිත ආකාරයට ඉදි කර ගැනීම අවශ්ය ය. පොළොව මට්ටමේ සිට අඩි 10-12ක උසකින් දැල සකස් කර ගත යුතු වේ. දැල රැඳවීම සඳහා ජී.අයි.බට, එල් අයන් කොන්ක්රීට් කණු යොදා ගැනීම කාලයක් පැවතීමට හේතු වේ. දැව කණු යොදා ගන්නේ නම් ඒවා ශක්තිමත් විය යුතු ය. කල් පැවතීම ගැන සලකා බැලීමේ දී දැව කණුවලට වඩා අනෙකුත් වර්ග යොදා ගැනීම සුදුසු ය.
පැළ ගෘහ තුළ තබා ගැනීම සඳහා මේස සකස් කළ යුතු ය. පොළොව මට්ටමේ සිට අඩි 2 1/2ක පමණ උසකින් පැළ රඳවා ගැනීම වඩාත් ම පහසු ය. පැළ රඳවන විට වැඩි ජලය බැස යන ලෙසත්, මුල්වලට වාතාශ්රය ලැබෙන ලෙසත් ඒවා තැන්පත් කිරීම අවශ්ය ය. මේ කරුණු ගැන නිසි ලෙස සැලකිලිමත් නො වීම නිසා වගාවට හානි සිදු වේ. උඩවැඩියා ශාකවල මුල් නිදහසේ එල්ලා වැටෙන ආකාරයට පැළ
රැඳවීම අවශ්ය වේ.
උඩවැඩියා වගාවක ආරම්භය හොඳ පැළවලින් සිදු කළ යුතු ය. වෙළෙඳපොළෙන් මිල දී ගැනීමට ඇති සාමූහික බඳුන් "කොම්පොසිට්" ලෙස හඳුන්වයි. මේ බඳුනක පැළ 25-30 පමණ බොහෝ විට පවතී. විශ්වාසී ස්ථානයකින් පැළ ලබා ගැනීම ඉතා වැදගත් ය. ලාභයට ලබා දෙන පැළවලින් ගැටලු මතු විය හැකි ය. මූලික වශයෙන් යොදන අධික වියදමෙන් නිසි ප්රයෝජන ලබාගැනීමට නම් මනා වර්ධනයකින් යුතු නිරෝගී, වැඩි ආදායමක් ලැබෙන, පරිසරයට ගැළපෙන වර්ග තෝරා ගත යුතු ම ය. සාමාන්යයෙන් අඟල් 2-3 අතර උසකට වැඩුණු පැළ තනි බඳුනක වගා කිරීම සුදුසු ය.
මේ සඳහා යොදාගනු ලබන විශේෂිත බඳුන් ඇත. බහුලව භාවිත කරන්නේ මැටි බඳුන් ය. පැතිවල සහ පතුලේ සිදුරු සහිත උඩවැඩියා වගාවට යොදා ගන්නා බඳුන් වෙළෙඳපොළේ තිබේ. ලී පටිවලින් සැකසූ බඳුන් ද මිල දී ගත හැකි ය. වැන්ඩා වර්ගය දික් වූ මුල් සහිත ය. ඒ වර්ග සඳහා මේ ලී පටිවලින් සැකසූ බඳුන් යොදා ගනු ලබයි.
බඳුන්වලට යොදන මාධ්යය ද උඩවැඩියා සඳහා ම විශේෂිත ය. අපිශාක ලෙස වගා කරන උඩවැඩියා සඳහා අඟුරු සමග උළු කැබැලි, ගඩොල් කැබැලි ආදිය යොදා ගනියි. සමහර දෙනෙක් අඟුරු සමග පොල් ලෙලි කැබැලි ද යොදා ගනිති. මේ වගා මාධ්යයෙන් පැළවලට පෝෂණය සැපයීමක් සිදු නො වේ. එම නිසා මේ මාධ්ය යොදන විට හොඳින් ජලය බැස යන ලෙසත්, මුල්වලට වාතාශ්රය ලැබෙන ලෙසත් තෝරා ගැනීම අවශ්ය ය. මුලින් සඳහන් කළ ආකාරයට සාමූහික බඳුනක ඇති පැළ අඟල් 2-3 පමණ වූ පසු අඟල් 2 පමණ බඳුන්වලට මාරු කළ යුතු ය. මෙසේ පැළ බඳුනේ සිටුවන විට මැරී ගිය පත්ර කැබැලි ආදිය ඉවත් කර තනුක කැප්ටාන් ද්රdවණයක (දිලීර නාශක) විනාඩි 5ක් පමණ ගිල්වා තබා සිටුවා ගැනීම යෝග්ය ය. ඉන්පසු බඳුනේ අඟල් 1/2 -3/4 පමණ වූ අඟුරු කැබැලි කීපයක් තබා බඳුන තුළ පැළය සිරස්ව රඳවා ගනු ලබයි. එම පැළය අඟල් 6ක් පමණ උස හා විෂ්කම්භය ඇති බඳුනකට මාරු කළ යුතු ය. බඳුනේ එක් කෙළවරක අඟල් 9ක් පමණ වූ ආධාරකයක් රඳවා බඳුනේ 2/3ක් පමණ අඟල් 1ක් පමණ අඟුරු කැබැලිවලින් පුරවා අඟල් 2 බඳුනෙන් ඉවත් කළ පැළ මේ බඳුනට මාරු කරගෙන ආධාරකයට තබා ගැට ගසා ගැනීම අවශ්ය ය. මේ අවස්ථාවේ දී ම මිය ගිය ශාක කොටස් ඉවත් කර ගැනීමත්, කැප්ටාන් ද්රdවණයක ගිල්වා තබා සිටුවා ගැනීමත් සෞඛ්යාරක්ෂිත ය. පැළය තැන්පත් කර නැවතත් අඟුරු කැබැලිවලින් පුරවාගත යුතු ය.
උඩවැඩියා වගාව සඳහා යොදන මාධ්ය නිවැරැදි ආකාරයට සිදු කිරීම ප්රතිපලදායක බව වටහාගත යුතු ය. වාණිජ වගාවක් සඳහා නිසි ප්රමිතියෙන් යුත් මල් අවශ්ය ය. නිසියාකාර පරිසර සාධක ලබා දීමෙන් ද නිවැරැදි මාධ්ය යෙදීමෙන් ද පැළෑටි පෝෂක නිවැරැදිව ලබා දීමෙන් ද සාර්ථක ප්රතිඵල ලැබේ. එසේ නැතිව මල් හට ගත්ත ද ඒවායේ තත්ත්වය උසස් නො වේ.
පෑළෑටිවලට ජලය යෙදීම ද සැලකිල්ලෙන් කළ යුතු ය. ජලයේ පිරිසිදු බව ද ඉතා වැදගත් ය. ළිං ජලය, වැසි ජලය යෝග්ය වන අතර ක්ලෝරීන් සහිත නළ ජලය වගාවට හිතකර නො වේ. නළ ජලය පැය 24ක පමණ කාලයක් වාතාශ්රයට නිරාවරණය කර තබා භාවිතයට ගත යුතු ය. ජලය යෙදීමට පෙර බඳුන් වියළි තත්ත්වයේ තිබිය යුතු ය. වැසි සහිත හෝ අඳුරු සහිත කාලගුණයක් පවතී නම් ජලය යෙදීම සුදුසු නො වේ. සාමාන්ය හිරු එළිය පවතින විට දවසට වරක් ද වියළි කාලගුණය පවතින විට දවසට දෙවරක් ද ජලය යෙදීම අවශ්ය වේ
උපුටාගැනීම අන්තර්ජාලය ඇසුරින්.
