19/03/2025
esophageal reflux disease (GERD)
👈 :
ګاسټرو ایزوفجیل ریفلوکس دهغه حالت څخه عبارت دي چي دمعدي محتویات دمري خواته ریفلوکس وکړي.
په هغه حالت کي چي Anti-reflux میکانیزمونه غیري فعال اویاهم نیمه فعال وي نودمري کښتني برخه په دوامداره ډول دمعدي دمحتویاتوسره په تماس کي پاتیږي چي داحالت ته GERD ویل کیږي.
...
1.دمري کښتني معاصره: دمعدوي محتویاتو دبیرته راګرځیدوڅخه مخنیوي کوي.
2.Crural diaphragm
دا دمري هغه برخه ده چي دحجاب حاجزڅخه تیریږي اوګيډي ته داخلیږي چی ددسام (وال Walve) دنده لري.
3. دمري استداري حرکات چي دمري دپاکولو سبب کیږي.
:
لاندي فکتورونه د GERD په منځته راتلوکي پوره ونډه لري.
:
دمعدي محتویات چي تیزابي خاصیت لري دمعدي.
دمخاطي غشا دتخریب سبب کیږي.
دمري دپاکولو ځنډ.
دمعدي دخالی کیدو نیمګړتیا.
داخل البطني لوړفشار.
غذايې اومحیطي فکتورونه
هیاتوس حرنیا
:
دزړه جوش، دلاړو (ناړو) زیاتولي، دغذا دتیرولو
ستونزه،ساه لنډي، بې اشتهایې اود زړه بدوالي.
:
انډسکوفي خاصه تشخیصیه ازموینه ده چي دناروغي
په تشخیص توپيري تشخیص او اختلاطاتوپه پیژندلوکي
مرسته کوي.
او دمعدي د PH اندازه کول.
:
دمري التهاب، Barret esophagus، دمري تنګوالي اوپاړسوب، دوینې کمي، دمعدي تاویدل، Aspiration.
✔لمړي خط درملنه
ددرملني څه هدف دادي چي باید دناروغ ستونزوته خاتمه ورکړل سي اوداختلاطاتوڅخه مخنیوي وسي.
√دسلوک تغیر، ناروغ باید دخوارک کولوڅخه دری ساعته وروسته بیده سي، ترڅوچي غذاښه په هضم ورسیږي.
√دخوب په حالت کي دلوړبالښت څخه استفاده کول.
√پرګیډه (نس) باندي فشار نه واردول.
√ دتنګو کالیو داغوستلوڅخه دې ډډه وسي.
√پرهیزکول! د رومیانو، سټریوس میوي، مساله لرونکي خواړه، کافي(قهوه)، غوړو او چاکلیټوڅخه بایدپرهیزوکړي، دخوراک په وخت کي دزیاتواوبو دچښلو، سګریټ څکول اوالکولودکارولو څخه دي ډډه وسي اوهمدارنګه دوزن کمول.
✔دوهم خط (طبي) درملنه
☞Anti-acids انټې اسیدونه
د Gavisconپنوم شربت د۱۰ څخه تر۲۰ ملي دغذاخوړلو
وروسته دشپي لخوا باید وخوړل سي.
د Mucain پنوم شربت ۵ یا ۱۰ ملي په ورځ کي ۳ یا ۴ ځله
دغذا خوړلومخکي بایدوخوړل سي.
✔دریم خط (طبي) درملنه 👇
H2 receptor antagonist ایچ دوه رسیپټور انټاګونیسټ
Tablet: Cimetidine 200mg, Famotidine 10mg, Ranitidine 75mg, Nizatidine 75mg
په ورځ کي یوځل.
هغه ناروغان چي هره ورځ اویاهم په اوني کې یویاڅوځلي د GERD څخه شکایت لري بیاورته
Cimetidine 400 to 800mg،
Ranitidine & Nizatidine 150mg،
او Famotidine 20mg دورځي دوه ځله د ۱۶ اونیولپاره ورکول کیږي.
Proton Pump Inhibitor (PPI): که چیري پورته درمل
د۱۶ اونیوپه په موده کي مثبت جواب ونه وایه نوبیاوه ناروغ ته Proton Pump Inhibitor (PPI) لکه Rabeprazol 20mg,یاOmeprazole
Lanzoparzol 30mg یا Esomeprazol 40mg
دورځي یوځل د ۸-۱۲ اونیولپاره ورکول کیږي وروسته درول کیږي.
(PPI)
دورځي یوځل ٪۸۹ اودورځي دوه ځله ٪۹۵ اغیزمن درمل دي.
Prokinetic drugs:
داهغه درمل دي چي دمري استداري حرکات زیاتوي اودمعدي تشیدل سریع کوي.
دورځي درې ځله، Domeperidone چي دډوپامین انټاګونیسټ دي یوټابلیټ دورځي درې ځله نیم ساعت مخکي له ډوډي نه باید وخوړل سي.
☆ د H.Pyloriجذري درملنه:
په ځینوناروغانوکي دایچ پایلوري له امله دمعدي تیزاب زیاتيږي نوپه همدي وجه ناروغانوته آنټې ایچ پایلوریک درمل ورکول کیږي لکه...
☞ &
دورځي دوه ځله ورکول کیږي.
د GERD په خاطر جراحي درملنه:
کله چي طبي درملنه اغیزه ونه لري.
هغه ناروغان چي دزیات وخت لپاره PPI نه خوښوي.
چي دناروغ عمده شکایت درګورجیټیشن څخه وي.
