24/04/2026
🛑 දිවා ආහාරය ගනිමින් සිටි සේවකයින් 9,000කට ලැබුණු මාරාන්තික Email එක!
අපේ රටේ රජයේ ගෙවීමක දී "Email" එකක් ගැන නිසි විමසීමක් නොකර, ඩොලර් මිලියන ගණනක් වංචාකරුවන්ට අහිමි කරගත් 'පුවතක්' මේ දිනවල අපට අසන්නට ලැබේ. තාක්ෂණය ගැන අපේ රටේ අවබෝධය සහ අවධානය එතැන තිබියදී ලෝකයේ අනෙක් පස සිදුවන්නේ, සිතාගත නොහැකි පෙරළියකි.
අද දහවල් ලොව දැවැන්තම සමාගමක් වන "Microsoft" ආයතනයේ සේවකයින් 9,000කට එක් කෙටි විද්යුත් ලිපියක් හෙවත් "Email" එකක් ලැබුණි! නෑ.. නැහැ.. ඒ හැකර්වරුන්ගෙන් නොවේ. සමාගමේ පාලනාධිකාරියෙනි.
එහි සාරාංශය වූයේ මෙයයි. "මෙන්න ඔබේ චෙක්පත. දැන් ගෙදර යන්න." තාක්ෂණික ක්ෂේත්රයේ තිබූ ආරක්ෂිතම රැකියා, මෙලෙස අද දහවල් අළු දූලී වී ගියේය.
මෙය සිදුවන්නේ සමාගම පාඩු ලබන නිසා යැයි ඔබ සිතනවා නම්, "ඔබ වැරදියි". මේ 2026 වසරේ "Microsoft" සමාගමේ වත්කම ඩොලර් ට්රිලියන 3කි. ඔවුන් ඉතිහාසයේ වැඩිම ආදායම සහ වැඩිම ලාභය වාර්තා කරමින් සිටින මොහොතකි.
ප්රශ්නය තිබෙන්නේ 'වෝල් ස්ට්රීට්' ආයෝජකයින් අතේය. ඔවුන්ට අවශ්ය වන්නේ , AI වෙනුවෙන් කරන වියදම් තවත් වැඩි කිරීමටයි. ඒ සඳහා වැය කරන මුදල් සොයා ගැනීමට ඔවුන් තෝරාගත්තේ, සේවකයින් 9,000 ක් කපා හැරීමයි.
මෙහි ඇති උත්ප්රාසාත්මක සහ වේදනාකාරී ඇත්ත මෙයයි. මේ සේවකයින් වසර ගණනාවක් තිස්සේ, ගොඩනැගූ AI තාක්ෂණයම අද ඔවුන්ව රැකියාවෙන් එළියට ඇද දමා ඇත. සේවකයින් තමන්වම ප්රතිස්ථාපනය කරන තාක්ෂණයට, තමන්ගේම වැටුපෙන් මුදල් ආයෝජනය කර තිබේ.
මෙය සාමාන්ය සේවක කප්පාදුවක් නොවේ. අපි සාමාන්යයෙන් හිතන්නේ මෙවැනි රැකියා අහිමි වීම් බලපාන්නේ පහළ පෙළේ කම්කරුවන්ට හෝ ගබඩා සේවකයින්ට කියාය. නමුත් මෙවර ඒ ඉරණමට මුහුණ දුන්නේ සාමාන්ය පිරිසක් නොවේ. ජ්යෙෂ්ඨ අධ්යක්ෂවරු, ඉංජිනේරුවන්, ව්යාපෘති කළමනාකරුවන් ය.
ඔවුන් වසරකට ඩොලර් 200,000කට වඩා වැටුප් ලැබූ, FAANG හෙවත් Facebook, Amazon, Apple, Netflix, Google වැනි දැවැන්ත සමාගම්වල පළපුරුද්ද තිබූ දක්ෂයින්ය. ඔවුන් ජීවිතයේ සියල්ල නිවැරදිව කළහ. හොඳින් ඉගෙන ගත්හ, වෙහෙස වී වැඩ කළහ. නමුත් ඒ කිසිවක් අද ඔවුන්ගේ රැකියාව ආරක්ෂා කිරීමට සමත් වූයේ නැත.
සමාගම විසින් එවන ලද නිල නිවේදනයේ මෙය හඳුන්වා දී තිබුණේ 'Voluntary Retirement' හෙවත් ස්වේච්ඡා විශ්රාම ගැන්වීමක් ලෙසයි. නමුත් එහි සැබෑ අර්ථය මම ඔබට සරලව පරිවර්තනය කර දෙන්නම්! "අපි මාසයකට ඩොලර් 20ක් වැනි සුළු මුදලකට ඔබේ රැකියාව කළ හැකි AI පද්ධතියක් නිර්මාණය කර තිබෙනවා.. ඒ වැඩේටම අපට ඔබ වෙනුවෙන් වසරකට ඩොලර් 200,000ක් වැය වෙනවා. ඉතින්, මේ චෙක්පත අරගෙන යන්න. ඔබට තව දින 30ක් තිබෙනවා."
ලෝකය යන්නේ කොතැනටද යන්නට මීට වඩා උදාහරණ අවශ්ය නැත. ඔබ ආයතනය වෙනුවෙන් කෙතරම් කැප වුවත්, ඇල්ගොරිතමයකට ඔබව ලාභදායී ලෙස ප්රතිස්ථාපනය කළ හැකි නම්, ඔබේ වටිනාකම ශුන්ය වේ. සැමුවෙල් බෙකට්ගේ 'Waiting for Godot' නාට්යයේ චරිත දෙකක් නොපෙනෙන 'ගොඩෝ' කෙනෙකු එනතුරු බලා සිටිති. තාක්ෂණික ක්ෂේත්රයේ සේවකයින්ද වසර ගණනාවක් බලා සිටියේ "ප්රසාද දීමනා" සහ "උසස්වීම්" එනතුරුය.
නමුත් ඔවුන්ට ලැබුණේ කිසිවෙකු බලාපොරොත්තු නොවූ 'මරණ වරෙන්තුවක්' බඳු Email එකකි. එය කියවූ මොහොතේ සේවකයෙකුගේ සහ කළමනාකරුවෙකුගේ දෙබසක් මෙසේ වන්නට ඇත. "මම මේ සමාගම වෙනුවෙන් මගේ මුළු තරුණ කාලයම වැය කළා. මමයි මේ AI මොඩල් එකේ කෝඩ් එක ලිව්වේ."
කළමනාකරු, "ඔව්, ඒ කෝඩ් එක දැන් ඔයාට වඩා හොඳට වැඩ කරනවා.. ඒ වගේම ඒකට පඩි ගෙවන්න ඕනෙත් නැහැ."
ෂේක්ස්පියර්ගේ 'King Lear' නාට්යයේ ලියර් රජු තම රාජ්යය දියණියන්ට බෙදා දෙයි. රාජ්යය ලැබුණු පසු දියණියන් පියාට පවසන්නේ "ඔබ දැන් මහලු වැඩියි, ඔබට මෙහි තැනක් නැත" කියාය. මයික්රොසොෆ්ට් සමාගම ලාභයෙන් ඉදිමී සිටින්නේ, මේ සේවකයින්ගේ දහඩිය මතිනි. නමුත් අද ඔවුන් සේවකයින්ට පවසන්නේ, "ඔබ අපට ලාභය ගෙනත් දුන්නා, දැන් ඔබ වැය බරක් පමණයි" යනුවෙනි.
ස්කොට්ලන්ත කවියකු වූ රොබට් බර්න්ස්, දිනක් කුඹුරක් හාද්දී තමන්ගේ නගුලට අසුවී විනාශ වූ මී කැදැල්ලක් දැක මෙසේ ලිවීය. "මීයන්ගේ සහ මිනිසුන්ගේ හොඳම සැලසුම්, බොහෝ විට වැරදී යයි.."
ඒ සේවකයින්ට තමන්ගේ විශ්රාම කාලය ගැන, දරුවන්ගේ අධ්යාපනය ගැන මහා සැලසුම් තිබෙන්නට ඇත. නමුත් මයික්රොසොෆ්ට් සමාගමේ AI ආයෝජන සැලසුම හමුවේ, ඒ සියලු "මිනිස්" සැලසුම් සුනුවිසුණු වී ගියේය.
ලංකාවට මෙයින් දෙන පණිවිඩය කුමක්ද? අපේ රටේ අදටත් බොහෝ දෙනෙක් සිතන්නේ "හොඳ රස්සාවක්" යනු උදේ 8 සිට හවස 5 දක්වා එකම පුටුවක වාඩි වී කරන වැඩක් කියාය. තාක්ෂණය පැමිණෙන්නේ අපේ වැඩ පහසු කිරීමට යැයි අප සිතුවත්, සැබවින්ම තාක්ෂණය පැමිණෙන්නේ අපව අවශ්ය නොවන තැනට පත් කිරීමටයි. කොටින්ම ලෝකයේ "ආරක්ෂිත රැකියා" කියා දෙයක් තවදුරටත් නැත.
ඔබ අද කරන දේ, හෙට 'AI' මගින් කළ හැකි නම්, ඔබ අනිවාර්යයෙන්ම අවදානමක සිටී. අවසන් වශයෙන්... "Microsoft" සමාගමේ මේ සිදුවීම අපට පෙන්වා දෙන්නේ මානව ශ්රමයේ අගය මනින මිම්ම ලෝකය විසින් වෙනස් කර ඇති ආකාරයයි. අපේ රටේ තවමත් "Email" එකකින් සිදුවන වංචාවකට හසුවන මට්ටමේ ඉහළ රාජ්ය නිලධාරීන් සිටින පසුබිමක, ලෝකය යන මේ වේගයත් සමඟ අපට හැඩගැසිය හැකිද?
© සාගර දියගම
[email protected]